İş zekası şirketler için gerçekten önemli mi?

İş zekası şirketler için gerçekten önemli mi?

‘Evet, kesinlikle. Hedefinde yüksek performansa ulaşmak olan şirketler için bilgiye ulaşmak, bunu kullanmak ve paylaşmak kritik derecede önemli. Peki bu alanda hangi uygulama ve çözümler mevcut? İş zekası dünyasına derin bir dalış yapıyoruz…

İş zekası nedir?

İş Zekası ya da İngilizce olarak Business Intelligence (BI), bir kuruluşun stratejik iş kararları için verilerini bir anlama dönüştürmek için kullandığı yazılım ve hizmetlerdir. BI araçları, veri kümelerine erişir ve onları analiz eder. Kullanıcılara işletmenin durumu hakkında detaylı bir bilgi sağlamak için raporlar, özetler, gösterge tabloları, grafikler, çizelgeler ve haritalar içerisinde analitik bulgular sunar.

Veri madenciliği, analitik işleme, sorgulama ve raporlama dahil olmak üzere birbiriyle ilgili çeşitli aktivitelerden oluşan bir disiplin. Ancak başarı için bundan daha fazlasını bilmek gerekiyor. Firmalar karar verme, maliyet düşürme ve yeni iş fırsatlarını tanımlamayı geliştirmek için BI’ı kullanırlar. CIO’lar da yeniden elden geçirilmesi gereken verimsiz süreçleri belirlemek için BI’dan yararlanır.

İş zekası araçları

Kurumlar günümüzde, BI araçlarını sağlam bir sağlayıcı listesinden seçim yapabiliyorlar. Gartner; Microsoft, Qlik ve Tableau’yu lider olarak listelediği 2017 Magic Quadrant raporunda yaklaşık iki düzine BI ve analitik sağlayıcısını belirledi.

Kurumlar operasyonlarının boyutuna, zorluğuna ve hangi teknolojiye sahip oldukları gibi (IBM, Oracle, SAS, SAP – hepsi BI araçları sunuyor) çeşitli faktörlere dayanan bir BI platformu seçiyorlar.

İş zekası faaliyette

Geçmişte, IT uzmanları BI uygulamalarının birincil kullanıcılarıydılar. Ancak BI araçları daha sezgisel ve kullanıcı dostu olmaya başladıklarından beri çeşitli kurumsal alanlardaki çok sayıda kullanıcı bu araçları kullanmaya başladılar bile. 

Gartner’ın Araştırma Başkan Yardımcısı Cindi Howson, BI’yi iki türe ayırıyor. Birincisi, IT uzmanlarının raporlar üretmek için şirket-içi verilerini kullandığını geleneksel veya klasik BI. İkincisi ise, iş kullanıcılarının verileri daha hızlı analiz etmek için çevik ve sezgisel sistemler ile etkileşim kurduğu modern BI.

Howson, kuruluşların, genellikle bazı raporlama türleri için – düzenleyici ve mali raporlar gibi- klasik BI’yi tercih ettiğini belirtiyor. Kuruluşlar, iş kullanıcılarının hızla değişen dinamiklerin iç yüzünü anlamaya ihtiyaç duyduklarında – hızlı olmanın, verinin yüzde yüz doğru elde edilmesiyle değerlenen pazarlama etkinlikleri gibi- genellikle modern BI araçlarını kullanıyor. Ancak, sağlam bir iş zekası, stratejik iş kararları almak için gerekliyken, çoğu kuruluş kötü veri uygulamaları, taktiksel hatalar ve daha fazlasından dolayı BI stratejileri uygulamak için büyük bir çaba içinde.

BI projelerine kim önderlik etmeli?

Paylaşmak BI projelerinin başarısı için oldukça hayati çünkü çalışma yöntemlerini değiştirebilmeleri için sürece dahil olan herkesin bilgiye tam erişime sahip olması gerekiyor. BI projeleri en üst seviyeden yöneticilerle başlayabilir ancak bir sonraki kullanıcı grubunun satışçılar olması gerekiyor. Çünkü onların işi satışları artırmak ve bunu gerçekleştirecek yetenekleri için istihdam ediliyorlar. Bu yüzden bu işi yapmalarına yardımcı olacak herhangi bir aracı bağırlarına basmaları çok daha olası; elbette aracın kolay bir kullanıma sahip olması ve bilgiye güvenmeleri önemli.

İş zekasının değeri

Günümüzde kullanılan abartıcı reklamların büyük kısmı büyük verilerle ve gelişmiş analitiklerle (bunun bir sonraki adımı yapay zeka ve makine öğrenimi) olmasına rağmen, BI bir çok nedenden dolayı hala geçerliliği olan bir şey.

Birincisi, uzmanlar, bir çok organizasyonun verileriyle mücadele etmek ve BI araçlarını tam potansiyeline nasıl taşıyacaklarıyla mücadele ettiğini söylüyor. Dayton Üniversitesi’nden Gorman, bunun sonucu olarak ta çoğu kuruluşun kurum çapında bir platform yerine BI kabiliyetlerine sahip olma eğiliminde olduğunu söylüyor. “Bölgelere göre fiyatlara benzer şeyler ve sağlayıcı performansı veren bir BI aracını kullanan bir yönetici paneline sahip olabilirsiniz.” diyor Gorman.  Dolayısıyla bu kuruluşlar daha gelişmiş analitik yeteneklere geçmeden önce BI girişimlerini daha iyi ayarlamaya ve en üst düzeye çıkarmaya odaklanmış durumda.

Gorman, BI araçları pazarının halan büyümesinin bir nedeni olarak ise, işletmelerin artan talebi karşılamak için farklı işlev alanlarına yetenek eklemeye devam etmesi olarak açıklıyor.

Ocak 2016’da yayınlanan Global Business Intelligence Market 2016-2020 raporuna göre, global teknoloji araştırma ve danışmanlık şirketi Technavio, küresel BI pazarının 2020 yılına kadar birleşik yıllık büyüme oranını (CAGR) yüzde 10’dan fazla artacağını öngörüyor. Araştırma, pazarı yönlendiren üç ana faktör olarak Bulut BI’sının veri analizi ve veri kullanılabilirliği ve uygulanmasının arttığını belirtiyor.

İkincisi, kuruluşlar geçmiş olayları ve mevcut durumları doğru bir şekilde anlamaya ihtiyaç duymaya devam edecek. Bu nedenle, uzmanlar kuruluşların geleceği tahmin etmek için artan oranda analitiği kullandıkça, BI operasyonlarına yatırım yapmaya devam edeceklerini söylüyor.
“Her ikisine de ihtiyacınız var. Çünkü neler olup bittiğini bilmeniz gerekiyor” diyor Howson. “Şu an da olup bitenden haberim olmazsa, geleceği tahmin edip edememin ne önemi var” diye ekliyor. Buna ek olarak, kuruluşlar daha gelişmiş analitik işlevler tarafından üretilen analizlerin doğrulanması amacıyla onlara yardımcı olmak için BI yeteneklerine ihtiyaç duymaya devam edecek.

İş zekasının geleceği

İlerlemeye devam ederken, Howson, Gartner’ın ufukta üçüncü bir bozulma dalgası gördüğünü ve araştırma firmasının “artırılmış analitik” olarak adlandırdığı makine öğrenmesinde yazılımın dahil edildiği ve kullanıcılara sorgularıyla ilgili verilere yön vereceğini söylüyor. “O, BI ve analitik olacak ve daha akıllı olacak” diyor Howson.

Gorman, bu yazılım platformlarında yer alan kombinasyınların her bir işlevi daha güçlü olacağını ve bunları kullanan iş adamları için de daha değerli hale geleceğini söylüyor.

“Örneğin birinin, geçen yıl ki satış raporlarına bakalım – ki bu BI- ve gelecek yılın satışlarıyla ilgili öngörüler alalım – ki bu da iş analitiği- ve sonra bunu “olursa ne olur” yeteneği ekleyelim: Y yerine X yapsaydık ne olurdu?” diyor Gorman. “Yazılım üreticilerinin bu işlevleri birden fazla platformda sunmak yerine tek bir uygulama içerisinde sunacak uygulamaları geliştirmeye başladığını söylüyor” diye devam ediyor.

“Artık sistem daha değerli öneriler sunuyor. Bu, karar vericiyi daha verimli, daha güçlü ve daha doğru hale getiriyor” diyor Gorman.  Ve her ne kadar BI kendi içinde değerli olmasına rağmen, Howson, kuruluşların yalnızca BI’nın ötesine geçip gelişmiş analitiği benimsemeleri durumunda rekabet edemeyeceklerini söylüyor.

Aslında, Gartner’ın Magic Quadrant raporunda, 2020’ye kadar “kullanıcılar iç ve dış verilerin küratörlüğünde yer alan bir kataloğa erişebileceklerini” sunan organizasyonların analitik yatırımlardan elde ettiği iş değerinin iki katına ulaşacağını öngörüyor.

Howson, “Raporlama için bir ihtiyaç var, ancak tek başına rapor vermek yeterli değil. Yalnızca raporlama yaparsanız zaten geride kalmışsınızdır. Raporunuz akıllı ve çevik olmadıkça arkada kalır, nal toplarsınız.” diye ekliyor.

Şirketlerin iş zekasında başarısız olduğu 4 neden

Başarılı bir iş zekası stratejisi için püf noktalar

Facebook Comments

Yazar Hakkında

Yorumlar

Yorum Gönder

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.
Gerekli alanlar işaretlendi *